Gemeentearchief Ede
monnikenwerk: leren schrijven met een veer
In het eerste gedeelte van de workshop vertelt een medewerker van het Gemeentearchief hoe er in de middeleeuwen werd geschreven: hoe maakte men inkt? Hoe werkt zo’n veer? En wat is de functie van die mooie versierde beginletters? De oudst bewaarde handschriften uit het Gemeentearchief komen aan bod en leerlingen leren meteen wat de Edese Proosdijweg en Proosdijboerderij te maken hebben met ‘monnikenwerk’.
Na deze introductie gaan leerlingen zelf aan de slag met veer en inktpotje. Eerst oefenen ze op kladpapier, daarna maken ze een eigen oorkonde of een brief op mooi ‘oud’ papier. Ze bezegelen hun werk met een echt lakzegel. De workshop Monnikenwerk wordt op school gegeven.
Kerndoelen: 8, 51, 52, 56
Tijdvak: Tijd van monniken en ridders en Tijd van steden en staten
Onderwerp: Opdrachten over schrijven en handschriften
Werkvorm: Gastles en workshop
Groep: 4 & 5
Max. aantal leerlingen: 32
Duur: 60 – 90 minuten
Kosten: Gratis voor leerlingen uit de gemeente Ede
Tijden waarop de bezoekles wordt aangeboden: Maandag t/m donderdag
Praktische voorbereiding: Werkschorten voor leerlingen en kranten voor op tafels
Gewenste begeleiding vanuit school: Minimaal twee begeleiders
CONTACT
Bergstraat 4
(hoofdingang van het gemeentehuis)
Tel: 14 0318
OPENINGSTIJDEN
Het educatieve programma ‘Monnikenwerk: leren schrijven met een veer’ wordt in de klas gegeven op maandag t/m donderdag.
Bereikbaarheid
N.v.t., het educatieve programma wordt in de klas gegeven
Lessuggesties
in de klas
Lessuggesties in de klas
Meer lessuggesties kunnen worden opgevraagd bij de instelling.
Educatie

Workshop monnikenwerk: leren schrijven met een veer
In het eerste gedeelte van de workshop vertelt een medewerker van het Gemeentearchief hoe er in de middeleeuwen werd geschreven: hoe maakte men inkt? Hoe werkt zo’n veer? En wat is de functie van die mooie versierde beginletters? De oudst bewaarde handschriften uit het Gemeentearchief komen aan bod.

WOII in Ede: Escape Game
Kom met je klas naar het gemeentearchief en ontdek hoe het Ede is vergaan tijdens de Tweede Wereldoorlog! De leerlingen zien en beleven verzet, verraad en de bevrijding van Ede én hoe deze periode voor ‘gewone Edenaren’ verliep. De leerlingen zien verzetskranten, propagandaposters, dagboekfragmenten, historische foto’s en topografische kaarten die écht zijn gemaakt of gebruikt tijdens de Tweede Wereldoorlog in de gemeente Ede. De klas wordt in tweeën gesplitst en doen mee aan zowel de Escape Game als de rondleiding door de archiefkluis.
Tijdens de Escape Game reizen de leerlingen eventjes door de tijd en krijgen ze de opdracht om het verzet in Ede te helpen: er zijn namelijk distributiebonnen nodig om onderduikers van voedsel en kleding te voorzien. De leerlingen moeten de code kraken om de bonnen veilig te stellen door middel van verschillende puzzels met archiefstukken. Zo maken ze op een actieve en speelse manier kennis met verschillende kanten van de WOII-geschiedenis van Ede. Daarnaast oefenen ze met samenwerken en begrijpend lezen.
Vervolgens opent de kluisdeur van het archief en mogen de leerlingen een kijkje nemen achter de schermen. Tijdens deze rondleiding komen ze in aanraking met originele archiefstukken uit de Tweede Wereldoorlog, zoals het verbrande bevolkingsregister waaraan een spannend verhaal hangt…

Wat je niet op Google vindt: een kennismaking met het archief
Tijdens een afwisselend programma leren leerlingen uit groep 7 of 8 wat een archief is en wat voor moois het bewaart over de lokale geschiedenis. Wat voor soorten bronnen heeft een archief? En wat kun je allemaal met die bronnen? Staat dan toch niet álles op internet?!

Wie was Anna Maria Moens? (klas 1 en 2)
Anna Maria Moens (1775 – 1833) moet rond 1800 een bekende verschijning in Ede zijn geweest. . In dit lesprogramma voor klas 1 en 2 havo/vwo leren leerlingen Moens kennen door zelf aan de slag te gaan met een scala aan archiefbronnen, zoals notariële akten, foto’s en het prachtige Album Amicorum (een soort vriendenboek) van Moens.

De inval op de Veluwe (1624). Media in tijden van oorlog
De Tachtigjarige Oorlog op de Veluwe: voor velen wellicht een onbekend stuk geschiedenis. Toch speelde Ede in het jaar 1624 een hoofdrol in de strijd tussen de Spanjaarden en de Republiek. In deze gastles krijgen leerlingen uit de bovenbouw informatie over hoe het nieuws over de strijd zich verspreidde, welke propagandamiddelen werden ingezet en hoe de beeldvorming van ‘vriend en vijand’ verliep.
